فقه ربوبی

وبلاگی برای معرفی مکتب فقه ربوبی و مسایل پیرامونی فقه ربوبی

فقه ربوبی

وبلاگی برای معرفی مکتب فقه ربوبی و مسایل پیرامونی فقه ربوبی

بسم الله الرحمن الرحیم
شریعت راه خداپسندانه و فراگیر بر همه‌ی حوزه‌ی عمل انسانی است که از طریق انبیاء به مردم عرضه می‌شود. خداوند از مقام ربوبیت شریعت را به انسانِ عبدِ کریم فرستاده است. هر فرد دیندار لازم می‌بیند همه‌ی زندگی خود را بر اساس شریعت الهیه سامان دهد. این مقصود مستلزم بازنگاری شریعت در قالب فقه است. حاصل بازنگاری چنین شریعت فراگیری، فقهی است که تئورى واقعى و کامل اداره‌ی انسان از گهواره تا گور باشد. این تصویر از فقه موجب تحولاتی در پایه‌های فقه می‌شود:
۱) موضوع فقه از فعل مکلف به ساخت‌های ارادی تعمیم می‌یابد. علاوه بر فعل مکلف، اموری چون ساختارهای سازمانی و ساختارهای اجتماعی نیز در موضوع فقه قرار می‌گیرند. این فقه، معرِّف معیارهای مشروعیت اعمال و ساختارها است.
۲) غایت فقه از تبیین احکام فعل مکلف به تبیین نظم شرعی ساخت‌های ارادی تعمیم می‌یابد. در این معنا فقه دانش مدیریت شرعی تصمیم است.
۳) عبدِ مخاطبِ شریعت، عبدی است که به جهت بهره‌مندی از قوه‌ی انتخاب و توان تصمیم عقلانی، شأن هدایت‌پذیری دارد و مربوب به ربوبیت خاص و آزاد از بندگی غیر خدا گشته و انزال شریعت، ارسال رسل و تسخیر جهان برای او است. در نسبت ربّ و عبد، عبد برای افعالش معنایی ورای اطاعت می‌یابد. او، چون ربّ را رحیم و رئوف به خود دیده و درمی‌یابد که اراده‌ی ربّْ کمالِ عبد است، اطاعت از وی را ضروری می‌یابد.
۴) فراگیری شریعت در نسبت ربّ و عبد، مستلزم نظام‌مندی شریعت به تبع نظام مطلوب حیات انسانی است. نظام زندگی جز در ساختار سیاسی اجتماعی مناسب تصویر کاملی ندارد، بنابر این، شریعت علاوه بر اینکه جنبه‌های صریح سیاسی دارد؛ مگر در یک فضای سیاسی و رویکرد مناسب به ولایت، به درستی قابل اجرا نیست.
5)حضور شریعت الهیه در شیوه‌ی جدید زندگی، مستلزم تدوین آن به صورتی متفاوت با وضع موجود است.
در این وبلاگ تلاش می‌شود که با توجه به ماهیت شریعت، شارع و مکلف، ماهیت فقه مورد کنکاشی جدید قرار گیرد. نتیجه‌ی این کنکاش علمی، تعریف هویتی برای فقه است تا آن به حدّ «از گهواره تا گور» انسان و مبدأ و مبنایی برای غنی‌سازی آن گسترش دهد.
(تاکنون این وبلاگ تخصصاً به فقه سیاسی می‌پرداخت. از این پس، این وبلاگْ تدریجاً به معرفی مکتب فقهی جدیدی با عنوان فقه ربوبی می‌پردازد.)
نویسنده: ابوالحسن حسنی
پژوهشگر و نویسنده در عرصه‌ی علوم اسلامی
پست الکترونیکی: a.h.h@chmail.ir

تبلیغات
Blog.ir بلاگ، رسانه متخصصین و اهل قلم، استفاده آسان از امکانات وبلاگ نویسی حرفه‌ای، در محیطی نوین، امن و پایدار bayanbox.ir صندوق بیان - تجربه‌ای متفاوت در نشر و نگهداری فایل‌ها، ۳ گیگا بایت فضای پیشرفته رایگان Bayan.ir - بیان، پیشرو در فناوری‌های فضای مجازی ایران
پربیننده ترین مطالب
آخرین نظرات
نویسندگان

ضرورت حکومت

سه شنبه, ۲۸ آذر ۱۳۹۱، ۰۹:۴۳ ق.ظ

انسان به زندگی اجتماعی نیاز دارد، ولی بر خلاف حیوانات اجتماعی، زندگی اجتماعی او به طور غریزی اداره نمی‌شود؛ زیرا انسان مقهور غرایز خود نیست و می‏تواند از آن تخلف کند. بنابراین، باید با اراده‌ی خویش، زندگی اجتماعی خود را سامان دهد و اداره کند. اما در انجام این امر مهم با مشکلات بسیار مواجه می‌شود، از جمله:

  1. در هر اجتماع، به تعداد افراد آن جامعه، اراده‏ها متکثرند، هر کس خواسته‌های مخصوص به خود دارد؛ و این خواسته‌ها بیشتر با یکدیگر در تزاحم و تعارض قرار می‏گیرند.

  2. انسان در جامعه با غریزه‌ی استخدام انسان‌های دیگر روبرو است؛ یعنی دیگران می‌خواهند او را به خدمت خود در آورند و از او بهره‌کشی نمایند. این امر عزّت او را هدف گرفته است. برای زندگی مطلوب در هر جامعه‌ای و تبدیل استخدام یک طرفه به نقش‌های مناسب با ساختار مطلوب جامعه، عزّت امری ضروری است.

  3. لازمه‌ی زندگی اجتماعی انسانی تعریف آگاهانه و ارادی موقعیت­ها و نقش‌های لازم در وضع مطلوب برای افراد اجتماع است.

  4. در وضع اولی، افراد جامعه هر یک در استفاده از منابع طبیعی و امکانات محیط با دیگران در یک رتبه‌اند؛ چه اصل بر حق بهره‌برداری از این منابع و امکانات باشد و چه اصل بر عدم چنین حقی باشد. بنابر این، در جامعه‌ی بشری تزاحم منافع و تصادق حقوق امری گریزناپذیر است.

  5. علاوه بر تزاحم میان منافع افراد، تزاحم میان تکالیف دو فرد یا تزاحم حقوق و تکالیف با هم و مانند این‌ها در زندگی اجتماعی پیشآمدی ناگزیر است.

  6. جوامع همواره با تهدیدهایی روبرویند که نظم یا حتی حیات کلی جامعه را برهم می‌زنند و عدم مهار آن‌ها می‌تواند تمام سطوح و ابعاد ساختار جامعه را برهم بریزد و کل جامعه را متلاشی کند.

  7. تعریف موقعیت­ها و نقش‌ها باید از یک مرکزیّت برخوردار باشد تا نظم اجتماعی شکل بگیرد. در غیر این صورت، هر شخصی برای خودش موقعیت و نقش تعریف می‌کند و این امر به اختلال در روابط اجتماعی و از هم پاشیدن اجتماع منجر می‌شود.

تنها راه چاره برای اداره جامعه‌ی بشری، تشکیل حکومت است؛ یعنی نظامی برای ترجیح یک اراده بر دیگر اراده‏ها. حکومت همان اراده­ی برتر در تدبیر سیاسی است.

  • ابوالحسن حسنی

ضرورت حکومت

حکومت

از دیدن نظرات شما خوشحال می‌شوم (۰)

هیچ نظری هنوز ثبت نشده است
ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی